कृषि, सहकारी तथा प्राकृतिक स्रोत समिति


परिचयः

         लोकतान्त्रिक व्यवस्थामा जनता नै राज्य शक्तिको स्रोत हो र सार्वभौमसत्ता जनतामा निहित रहेको हुन्छ। व्यक्तिगत स्वतन्त्रताको संरक्षण, कानूनी शासन, स्वतन्त्र न्यायप्रणाली, जनउत्तरदायी तथा लोककल्याणकारी राज्य स्थापनाका लागि शक्ति पृथकीकरणका आधारमा व्यवस्थापिका, कार्यपालिका र न्यायपालिकामा विभाजन गरी राज्य संचालन भएको हुन्छ। यी तीन अङ्ग बाहेक स्वतन्त्र हैसियतका संबैधानिक अङ्गको पनि व्यवस्था गरिएको हुन्छ। राज्यका सवै अङ्गले व्यवस्थित र प्रभावकारी काम गर्दा नै लोकतन्त्र दीगो, स्थायी र जनमुखी हुन सक्छ।

         प्रतिनिधि सभाको नियमित कार्यमा सहयोग पुर्याउन,  सरकारलाई संसद प्रति उत्तरदायी बनाउन, सरकारबाट भए गरेका काम कारवाहीको अनुगमन र मूल्याङ्कन गरी आवश्यक निर्देशन वा राय सल्लाह दिनका लागि अन्य विषयगत समितिहरु जस्तै यस कृषि सहकारी तथा प्राकृतिक स्रोत समितिको व्यवस्था प्रतिनिधि सभा नियमावली, २०७५ मा गरिएको छ।

समितिको कार्यक्षेत्र:

         १‍. उर्जा, जलश्रोत तथा सिंचाई मन्त्रालय,

          २. कृषि तथा पशुपंक्षी बिकास मन्त्रालय,  

          ३. भुमि व्यवस्था, सहकारी तथा गरिवी निवारण मन्त्रालय र

          ४.  वन तथा वातावरण मन्त्रालय

समिति गठनः

         सभामुखले प्रतिनिधि सभाको सहमति लिई समानुपातिक प्रतिनिधित्वका आधारमा पदेन सदस्य बाहेक बढीमा २७ जना सदस्य मनोनयन गर्ने व्यवस्था प्रतिनिधि सभा नियमावली, २०७५ ले गरेकोछ। हाल यस समितिका २५ जना सदस्य रहेकाछन्। मन्त्री बाहेक कुनै सदस्य एकै साथ एकभन्दा बढी विषयगत समितिमा सदस्य हुन नसक्ने व्यवस्था रहेको छ। प्रधानमन्त्री सवै विषयगत समिति र कार्यक्षेत्रसंग सम्बन्धित मन्त्री सम्बन्धित समितिमा पदेन सदस्य रहने व्यवस्था छ।

समिति सचिवालय :

क्र.सं.

 नाम/थर

पद

संपर्क नं.

ई-मेल

१.

 घनिन्द्रराज चिमौरिया

समिति सचिव

 ९८४१२११६९०

ghanindraraj@parliament.gov.np

२.

 उदय कुमार भण्डारी

 उपसचिव

 ९८५१०७५०५९

udaya@parliament.gov.np

३.

 बिनोद पौडेल

 शाखा अधिकृत

 ९८४१४६२१०५

binodpaudel@parliament.gov.np

४.

 लालबहादुर चौहान

 नायव सुब्बा

 

 

५.

 मुना कुमारी पोखरेल

 खरिदार

 

 

६.

 अस्मिता दाहाल

 कार्यालय सहयोगी

 

 

सचिवालय

 फोन नं. : ४२००४९३,०७०,०६२
 फ्याक्स :  ४२०००७०

 ई-मेल : coacn@parliament.gov.np

 वेव : www. parliament.gov.np

प्रतिनिधि सभा नियमावलि, २०७५ को नियम १७५ बमोजिम यस समितिको काम, कर्तव्य र अधिकार देहाय बमोजिम रहेको छ:–

१. आ–आफ्नो कार्यक्षेत्र भित्र पर्ने मन्त्रालय, आयोग र निकायसँग सम्बन्धित विधेयक उपर दफावार छलफल गरी सो सम्बन्धी प्रतिवेदन पेश गर्ने ।

२. मन्त्रालय, विभाग र अन्तर्गतका निकायको नीति तथा कार्यक्रम, स्रोत परिचालन, व्यवस्थापन र अरू यस्तै क्रियाकलापको मूल्याङ्कन गरी  सम्बन्धित निकायलाई आवश्यक निर्देशन दिने र समुचित टिप्पणी, सिफारिस र निर्देशन सहितको वार्षिक प्रतिवेदन बैठकमा पेश गर्ने ।

३. मन्त्रालय, विभाग र अन्तर्गतका निकायको राजस्व र व्यय सम्बन्धी अनुमानको जाँच गरी वार्षिक अनुमान तयार गर्ने तरिका, वार्षिक अनुमानमा निहित नीतिको सट्टा अपनाउन सकिने वैकल्पिक नीति र वार्षिक अनुमानमा रहेको रकममा के कति किफायत गर्न सकिन्छ भन्ने सम्बन्धमा सम्बन्धित निकायलाई आवश्यक निर्देशन दिने र आफ्नो राय सहितको वार्षिक प्रतिवेदन बैठकमा पेश गर्ने ।

४. मन्त्रीले सरकारको तर्फबाट बैठकमा समय–समयमा दिएका आश्वाशनलाई पूरा गर्न नेपाल सरकारद्वारा के–कस्ता कदम उठाइएका छन् सो सम्बन्धमा अध्ययन गरी सम्बन्धित निकायलाई आवश्यक निर्देशन दिने र बैठकमा प्रतिवेदन पेश गर्ने ।

५. विषयसँग सम्बन्धित सरकारी निकायको सार्वजनिक सम्पत्तिको हिनामिना भए, नभएको अध्ययन, अनुगमन र मूल्याङ्कन गरी आवश्यक निर्देशन दिने र बैठकमा प्रतिवेदन पेश गर्ने ।

६. सभाद्वारा प्रत्यायोजित अधिकार अन्तर्गत बनाइएको नियम संविधान, सम्बन्धित ऐन, प्रचलित कानून बमोजिम वनेको छ वा छैन र सरकारद्वारा प्रचलित ऐन, नियम अनुरुप काम भए गरेको छ वा छैन भन्ने विषयमा मुल्यांकन गरी सम्बन्धित निकायलाई आवश्यक निर्देशन दिने ।

७. सरकारद्वारा समय–समयमा गठन हुने छानबिन आयोग / समिति र जाँचबुझ आयोग / समितिद्वारा प्रस्तुत प्रतिवेदन कार्यान्वयनको अनुगमन गरी सम्बन्धित निकायलाई आवश्यक राय, सल्लाह र निर्देशन दिने ।

८. मन्त्रालय, विभाग र अन्य निकायबाट सम्पादन भएका कामको अनुगमन तथा मूल्याङ्कन गरी सो सम्बन्धमा आवश्यक निर्देशन दिने ।

९. बैठकले सुम्पेको अन्य काम गर्ने ।

१०. समितिको सिफारिसमा सभामुखबाट अनुमोदित बजेट र कार्यक्रमको अधीनमा रही आफ्नो कार्यक्रम सञ्चालन गर्ने ।

    कुनै गतिविधिहरु छैनन् ।